Your browser version is outdated. We recommend that you update your browser to the latest version.

Η Ποίηση έγινε για να διορθώνει τα λάθη του Θεού· ή εάν όχι, τότε, για να δείχνει πόσο λανθασμένα εμείς συλλάβαμε την δωρεά του.

Οδυσσέας Ελύτης

 
Σκοπός της ζωής μας είναι η αγάπη, το πολύτιμο αυτό συναίσθημα που δίνει μεγαλύτερη αξία σε κάθε στιγμή, σε κάθε πράξη και σκέψη. Η αγάπη προς τους οικείους μας, η αφοσίωση στους ξεχωριστούς εκείνους ανθρώπους που η ύπαρξή τους πλουτίζει τη ζωή μας, μπορεί να μας προσφέρει όχι μόνο ισχυρότερη ευδαιμονία από κάθε υλικό απόκτημα, αλλά και μια βαθύτερη και ουσιαστικότερη θέαση της ίδιας της ζωής.
 
Ανδρέας Εμπειρίκος

Εκπαιδευτικές Επισκέψεις

Επίσκεψη στην Καψαλάκειο Πολιτιστική Στέγη

Βραδιά Ερευνητή

Παρασκευή 27-9-2019

http://www.researchersnight.gr/thessaloniki.el.aspx

Στιγμιότυπα από την επίσκεψή μας στη Βραδιά Ερευνητή

Εκπαιδευτική Επίσκεψη στις Αλυκές και την Λιμνοθάλασσα Αγγελοχωρίου

25 Φεβρουαρίου 2020

Νερό κι αλάτι στις αλυκές του Αγγελοχωρίου

Από τις «θερμάστρες» στις «τροφούς» κι από εκεί στα «τηγάνια», η κίνηση του θαλασσινού νερού σ’αυτές τις λεκάνες με τα περίεργα ονόματα κρατά 40 ημέρες. Τόσο χρειάζεται για να σχηματιστούν μερικά χιλιοστά αλάτι… Μερικά χιλιόμετρα μακριά από τη Θεσσαλονίκη, στην αλυκή του Αγγελοχωρίου, αυτή η διαδικασία επαναλαμβάνεται εδώ και τουλάχιστον έναν αιώνα. Η αλυκή λειτουργεί τουλάχιστον από το 1902, δίπλα στη λιμνοθάλασσα του Αγγελοχωρίου, και ανήκε πάντα στο κρατικό μονοπώλιο.

Λέγεται ότι κατά τον Β’ παγκόσμιο πόλεμο οι ντόπιοι πουλούσαν αλάτι, για να αγοράζουν τρόφιμα. Μέχρι τη δεκαετία του 1970, το αλάτι το έβγαζαν με τσεκούρια και φτυάρια, με τα χέρια, και το μετέφεραν με άλογα, έως ότου κάνουν την εμφάνισή τους τα βαγονέτα στις ράγες, τη δεκαετία του 1980.
Από το 1987, η αλυκή του Αγγελοχωρίου (όπως και όλες οι υπόλοιπες στο Μεσολόγγι, στο Κίτρος της Πιερίας, στην Καλλονή και στον Πολιχνίτο Λέσβου, στην Κεσσάνη Ξάνθης, στη Μέση Ροδόπης και στη Μήλο) ανήκει στην ελεγχόμενη από το ελληνικό Δημόσιο εταιρεία “Ελληνικές Αλυκές ΑΕ”.


ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ…
Η προετοιμασία αρχίζει τον Μάρτιο κι από τον Απρίλιο ξεκινά η άντληση του θαλασσινού νερού από τη λιμνοθάλασσα. Το νερό κατευθύνεται μέσα από ρηχά κανάλια σε μια σειρά από λεκάνες με αργιλώδη πυθμένα.
Οι πρώτες λεκάνες που υποδέχονται το αλμυρό νερό λέγονται “θερμάστρες”: “Καθώς το νερό ρέει από θερμάστρα σε θερμάστρα, εξατμίζεται με τη θερμότητα του ήλιου και η άλμη που μένει γίνεται όλο και πιο πυκνή σε χλωριούχο νάτριο, δηλαδή σε αλάτι”, εξηγεί στις “Ε” ο Νικόλαος Κοροβέσης, διευθυντής Παραγωγής της εταιρείας “Ελληνικές Αλυκές ΑΕ”. Από τις “θερμάστρες”, το νερό θα κατευθυνθεί στα “κρυσταλοπήγια” ή “τηγάνια”, όπου μία φορά τον χρόνο μπαίνουν μηχανήματα, για να συλλέξουν το αλάτι που έχει δημιουργηθεί στον πυθμένα. Στη συνέχεια, το αλάτι πλένεται με θαλασσινό νερό, για την απομάκρυνση των προσμείξεων. Το τελικό προϊόν εναποτίθεται σε ανοικτούς στο περιβάλλον σωρούς, στους χώρους απόθεσης των αλυκών.
“Η φετινή παραγωγή αλατιού στην αλυκή του Αγγελοχωρίου έφτασε τους 8.000 τόνους, ξεπερνώντας τον μέσο όρο, που είναι γύρω στους 5.500-6.000 τόνους”, λέει με ικανοποίηση ο προϊστάμενος της μονάδας, Ευθύμης Χατζηγεωργίου. Χρειάστηκαν περίπου 45.000-50.000 κυβικά νερού, για να παραχθεί αυτή η ποσότητα. Και όλα θα μπορούσαν να είχαν πάει στράφι, αν μια δυνατή βροχή έλιωνε το αλάτι πριν ολοκληρωθεί η παραγωγική διαδικασία…


ΕΝΑ ΜΟΝΑΔΙΚΟ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑ
Δίπλα στην αλυκή βρίσκεται ένας σημαντικός υδροβιότοπος, τον οποίο σχηματίζει η λιμνοθάλασσα, οι αλμυρόβαλτοι και πλούσια θαλάσσια ζώνη. Έχουν παρατηρηθεί 178 είδη πουλιών, από τα οποία τα 48 προστατεύονται από την κοινοτική οδηγία 79/409-85/411.
Αν και η περιοχή θα μπορούσε να αποτελεί πόλο έλξης επισκεπτών (τόσο εξαιτίας του υγροβιοτόπου όσο και λόγω της φυσικής διαδικασίας παραγωγής αλατιού), παραμένει μέχρι στιγμής τουριστικά αναξιοποίητη. Σε κάθε περίπτωση, είναι μια όμορφη διαδρομή, μόλις μερικά χιλιόμετρα μακριά από τη Θεσσαλονίκη. Κι είστε τυχεροί, μπορεί να δείτε τον ορίζοντα να βάφεται ροζ από τα φλαμίνγκο…


ΞΕΡΑΤΕ ΟΤΙ…
~ Οι Έλληνες γνώριζαν πώς να χρησιμοποιούν το αλάτι από τα ομηρικά χρόνια. Μάλιστα, η άγνοια χρήσης αλατιού θεωρούταν δείγμα βαρβαρότητας. Στην Οδύσσεια, ο Οδυσσέας διηγείται στον μάντη Τειρεσία, κατά την κάθοδό του στον Άδη, για τους παράξενους ανθρώπους που γνώρισε, “που δεν αλατίζουν την τροφή τους, που αγνοούν τη θάλασσα”.

~ Αλοπήγια υπήρχαν ήδη από τη μυκηναϊκή εποχή. Οι αρχαίοι Αθηναίοι έπαιρναν το μεγαλύτερο μέρος του αλατιού τους από τις αλυκές στη Ραφήνα, στη Βούλα και στο Σούνιο.

~ Στην αρχαία Ρώμη, το να τρως το αλάτι κάποιου σήμαινε ότι εργάζεσαι γι’ αυτόν -είτε επειδή οι υπάλληλοι έμεναν στο ίδιο σπίτι με τον εργοδότη είτε διότι πληρώνονταν με αλάτι.

~ Από τη λέξη “salarium”, δηλαδή τη μερίδα του άλατος (κατ’ επέκταση: το σιτηρέσιο) που δινόταν στους ρωμαίους στρατιώτες ως πληρωμή των υπηρεσιών τους σε είδος, προέρχονται οι λατινογενείς λέξεις “salary” και “salaire” (Ελληνιστί: μισθός).

~ Ο Ιησούς αποκάλεσε τους μαθητές του “το άλας της Γης”, ενώ στην Παλαιά Διαθήκη η γυναίκα του Λωτ έμεινε στήλη άλατος.

~ Κατά τη βυζαντινή εποχή, η παραγωγή και η πώληση αλατιού ελέγχονταν από τον αυτοκράτορα και ενίοτε από μεμονωμένα μοναστήρια. Στη συνέχεια, την κερδοφόρα επιχείρηση εμπορίας μεσογειακού αλατιού σφετερίστηκε η μεγαλύτερη ναυτική δύναμη της εποχής, η Βενετία.

~ Οι Οθωμανοί επέβαλλαν κατά κεφαλήν φόρο αλατιού.

~ Το 1823, τον έλεγχο του αλατιού ανέλαβε το νεοϊδρυθέν ελληνικό κράτος. Μέχρι το 1900, όλες οι αλυκές αποτελούσαν κρατικό μονοπώλιο.

~ Στην Αγγλική, η έκφραση “να τρως το αλάτι κάποιου” σημαίνει να είσαι φιλοξενούμενός του, ενώ η φράση “salt away” σημαίνει “αποταμιεύω”.

~ Στην Ελλάδα, η παροιμία “νερό κι αλάτι” λέγεται για να σηματοδοτήσει τη διάλυση της παρεξήγησης, ενώ το “φάγαμε ψωμί κι αλάτι” είναι δηλωτικό στενής σχέσης, που άντεξε σε δύσκολες συνθήκες.

~Όταν κάτι είναι ακριβό, έχει “αλμυρή τιμή”, ενώ κάτι αδιάφορο είναι απλώς “ανάλατο”.

~ Όταν κάποιος δείρει κάποιον άλλο αλύπητα, λέμε ότι τον έκανε “του αλατιού”, ενώ όταν μιλάμε για μαρτύριο χρησιμοποιούμε τη φράση “έριξε αλάτι στις πληγές”.

ΞΕΡΑΤΕ ΟΤΙ…
~ Οι παλιές νοικοκυρές συνήθιζαν να ρίχνουν κρυφά λίγο αλάτι πίσω από την πλάτη του μουσαφίρη που αργούσε να φύγει…

Πηγή των πληροφοριών: https://sofistories.com/2012/11/27/1077/ 

Κείμενα: Σοφία Χριστοφορίδου

Φωτογραφίες: Σάκης Γιούμπασης

Οι λιμνοθάλασσες της Επανομής

Μια σειρά από μικρές λιμνοθάλασσες και αλυκές, πλούσιες σε πουλιά, νότια ακριβώς από τη Θεσσαλονίκη.
Σε μια χερσόνησο νότια της Θεσσαλονίκης, η οποία σχηματίζει τo νότιο βραχίονα του Θερμαϊκού κόλπου, βλέπουμε στο χάρτη μερικούς μικρούς, παραθαλάσσιους υγροτόπους. Δεν αξίζει ιδιαίτερα να κάνει κάποιος ένα μεγάλο ταξίδι για καθέναν από αυτούς ξεχωριστά, αλλά όλοι μαζί, ως σύνολο, έχουν εν-διαφέρον και βρίσκονται τόσο κοντά στο αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης, που μπορείτε να τους επισκεφθείτε εύκολα σε πολύ λίγο χρόνο.
Οι αλυκές και η λιμνοθάλασσα του Αγγελοχωρίου βρίσκονται νοτιοδυτικά από το Αγγελοχώρι. Στις αρχές του καλοκαιριού υπάρχουν εδώ μικροί πληθυσμοί από καλαμοκανάδες και νανογλάρονα και μια ποικιλία από διάφορες σκαλήθρες και άλλα παρυδάτια πουλιά που αυξάνονται σημαντικά το φθινόπωρο. Μπορείτε να δείτε κοινά είδη, όπως λασποσκαλήθρες, αβοκέτες και κοκκινοσκέληδες, και λιγότερο κοινά, όπως χουλιαρομύτες, χαλκόκοτες, σταχτοσκαλήθρες, τερεκότριγγες και κολυμπότριγγες. H περιοχή είναι ένα από τα λίγα μέρη στην Ευρώπη όπου κάπου κάπου παρουσιάζονται λεπτομύτες. Το χειμώνα, η ποικιλία των ειδών είναι γενικά μάλλον μικρή: μαυροκέφαλοι, λεπιόραμφοι και άλλοι γλάροι, λευκοτσικνιάδες, σταχτοτσικνιάδες και λίγα αρπακτικά και σπάνια περισσότερα είδη.

Στην παραλιακή λωρίδα παρατηρούμε τα απομεινάρια των αμμοθινών, αλλά είναι μάλλον διαταραγμένα και γεμάτα σκουπίδια. Ανάμεσα στα άλλα λουλούδια υπάρχει το κίτρινο Γιαλόπικρο (Giavcium jlavum), το Γαλαζόχαρτο (Eryngium maritimum) και η Μηδική της άμμου (Medicago marina). Βεβαίως, υπάρχουν καλύτεροι τόποι για να δείτε αυτά τα είδη.
Πιο νότια υπάρχουν δύο ακόμη λιμνοθάλασσες, κοντά στην Επανωμή. Η βορειότερη είναι δίπλα στην άσφαλτο, εν μέρει τριγυρισμένη με καλάμια, αν και ιδιαίτερα ακάθαρτη. Εκεί παρατηρούμε τσιχλοποταμίδες και καλαμοποταμίδες, λίγες λιβελλούλες και δεντροβάτραχους, και το ενδιαφέρον σταματά σε αυτά. Στο άκρο μιας μικρής χερσονήσου, δυτικά από την παραλία της Επανομής, υπάρχει μια καλύτερη λιμνοθάλασσα, παρ' όλο που τώρα είναι πολύ διαταραγμένη για να έχει μεγάλη αξία. Παρατηρούμε σε αυτή παρόμοια πουλιά με αυτά του Αγγελοχωρίου, όπως νανογλάρονα, μαυροκέφαλους γλάρους, αβοκέτες και καλαμοκανάδες. Στις πιο στεγνές εκτάσεις ολόγυρα παρατηρούμε πετροτριλίδες και μερικούς κεφαλάδες, στις αρχές του καλοκαιριού. Ένα μεγάλο αγκάθι καλοκαιρινής ανάπτυξης με μπλε λουλούδια, ο Χαμολιός (Cardopatvm corymbosvm), φυτρώνει στους φρυγανότοπους, μαζί με το Eryngium creticum.
H πρόσβαση στις αλυκές του Αγγελοχωρίου είναι εύκολη, αν ακολουθήσετε το δρόμο που πηγαίνει προς τα δυτικά. Οι αλυκές βρίσκονται στο τέλος του δρόμου. Για την κύρια λιμνοθάλασσα της Επανομής, κατευθυνθείτε προς το κάμπινγκ του EOT, κοντά στη Νέα Μηχανιώνα, και θα τη συναντήσετε λίγες εκατοντάδες μέτρα μακρύτερα.


Εκπαιδευτική Επίσκεψη στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

Παρασκευή 2 Νοεμβρίου 2018

O 13χρονος Γκερτ από την Ουτρέχτη είναι ένας πολλά υποσχόμενος εικαστικός καλλιτέχνης, ο οποίος προετοιμάζεται για την πρώτη του μεγάλη ατομική έκθεση στο σημαντικό Stedelijk Museum του Άμστερνταμ!
Μετά την προβολή τα παιδιά θα συμμετείχαν  στο ART Lab υπό την επίβλεψη έμπειρων μουσειοπαιδαγωγών και  κατασκεύασαν μονοδιάστατα και  τρισδιάστατα έργα, εμπνευσμένα απο τις συλλογές του Μουσείου.


Φωτογραφίες από την επίσκεψή μας στο μουσείο.

Ο Μεγάλος Περίπατος του Πέτρου

«Σήκω… έγινε πόλεμος. Δεν ακούς τις σειρήνες;»
Όταν ο πόλεμος έφτασε στο κατώφλι της Ελλάδας, ο Πέτρος ήταν εννιά χρονών, είχε μια χελώνα για κατοικίδιο, αγαπούσε με πάθος τις αμερικάνικες ταινίες και γνώριζε τον πόλεμο μόνο μέσα από τα βιβλία. Τώρα όμως τον βιώνει κάθε μέρα, μαζί με τους γονείς του, τον παππού του και τη μεγαλύτερη αδελφή του, την Αντιγόνη, αρχίζοντας έναν μεγάλο περίπατο, μια βόλτα στην Αθήνα της Κατοχής, στα δύσκολα εκείνα χρόνια της πείνας, των συσσιτίων, του φόβου, των διωγμών.
Με οδηγό τους αγαπημένους του ήρωες από την ελληνική ιστορία και την εφηβεία προ των πυλών ο Πέτρος, με την αδελφή του και τους φίλους τους, δε διστάζει να πάρει μέρος στην Αντίσταση.

Συγγραφέας: Άλκη Ζέη
Έκδοση: Μεταίχμιο, 2011
Πρώτη έκδοση: Κέδρος, 1971
Μέγεθος: σελ.10
Μορφή: Read Online
Πηγή: mikrosanagnostis

Cookie Policy

This site uses cookies to store information on your computer.

Do you accept?